TURİZM PAYI BEYANNAMESİ

Turizm Payı Beyannamesi Nedir?

11 Temmuz 2019 tarihli 7183 Sayılı Kanun ile Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı kurulmuştur. Turizm Beyanı, bu ajansın kurulması ile birlikte ortaya çıkan, söz konusu ajansın yönetim, denetim, gelir ve giderlerinin veya diğer bir ifade ile faaliyetlerinin finansmanını oluşturmak için, 7183 Sayılı Kanun ile çıkarılmış,  02/11/2019 tarih ve 30936 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Turizm Payı Beyannamesi Genel Tebliği (Sıra No: 1) ile kriterleri belirlenmiş bir beyanname türüdür.

Daha da açıklamak gerekirse Turizm Beyannamesi; 7183 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi gereğince ticari işletmelerin yatırımcısı veya işletmecisi olan gerçek veya tüzel kişilerin bu işletmelerdeki faaliyetleri sonucunda elde ettikleri net satış ve kira gelirlerinin toplamı üzerinden ödenmesi gereken turizm payının bildirilmesine ilişkin beyannameyi ifade eder.

Turizm Payı ise; 7183 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi gereğince ticari işletmelerin yatırımcısı veya işletmecisi olan gerçek veya tüzel kişilerin bu işletmelerdeki faaliyetleri sonucunda elde ettikleri net satış ve kira gelirlerinin toplamı üzerinden alınan payı ifade eder.

Turizm Payı Beyannamesini Kimler, Nasıl Düzenler?

Turizm beyanının düzenlenmesinde 7183 sayılı kanun ile dayanak oluşturulmuştur. Söz konusu kanunda belirtilen işletmeler bu beyanı vermek zorundadır. Peki, kimdir bu işletmeler?

Turizm Beyanını;

• Bileşik tesisler ile konaklama tesislerinden binde yedi buçuk,
• Bakanlıktan belgeli yeme-içme ve eğlence tesislerinden binde yedi buçuk,
• Deniz turizmi tesisleri ile Bakanlıktan belgeli deniz turizmi araçlarından binde yedi buçuk,
• Seyahat acentalarından (münferit uçak bileti satışları hariç) on binde yedi buçuk,
• Havayolu işletmelerinden (ticari yolcu taşımacılığı faaliyetlerinden) on binde yedi buçuk,
• Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından işletilenler hariç olmak üzere havalimanı ve terminal işletmelerinden binde iki,

oranında olmak üzere bu ticari işletmelerin yatırımcısı veya işletmecisi olan gerçek veya tüzel kişilerin bu işletmelerdeki faaliyetleri sonucunda elde ettikleri net satış ve kira gelirlerinin toplamı üzerinden alınır. Kış, termal, sağlık, kırsal ve nitelikli spor turizmi gibi Bakanlık tarafından teşvik edilmesi uygun görülen turizm türlerinde faaliyet gösteren tesisler için bu oranlar yüzde elli indirimli olarak uygulanır.

Yukarıda bahsedilen firmalara ilişkin açıklayıcı bilgiler tebliğ ile belirtilmiştir. Yukarıda bahsedilen tebliğe göre bu firmalar:

Bileşik Tesisler: Bakanlık tarafından düzenlenen kısmi turizm işletmesi veya turizm işletmesi belgesiyle faaliyette bulunan turizm kentleri, turizm kompleksleri ve tatil merkezlerini,

Deniz Turizmi Tesisleri: Deniz turizmi araçlarına güvenli bağlama, karaya çekme, bakım, onarım hizmetleri, yolculara yeme, içme, dinlenme gibi hizmetleri sunan kruvaziyer gemi limanı, yat limanı, çekek yeri, rıhtım ve iskele gibi turizm tesislerini,

Havalimanı İşletmeleri: Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından işletilenler hariç olmak üzere havaalanı işletiminden sorumlu olan ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından ruhsatlandırılan kuruluşları,

Havayolu İşletmeleri: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünden alınan işletme ruhsatı ile taşımacılık faaliyetlerinde bulunan havayolu işletmelerini (balon, hava taksi gibi işletmeler dâhil),

Konaklama Tesisleri: Bakanlık tarafından düzenlenen kısmi turizm işletmesi veya turizm işletmesi belgesiyle ya da ilgili kurum veya kuruluş tarafından düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatıyla faaliyet gösteren oteller, tatil köyleri, butik oteller, konaklama içeren özel tesisler, moteller, hosteller, pansiyonlar, apart oteller ve konaklama içeren kırsal turizm tesisleri (dağ evi, köy evi, çiftlik evi, yayla evi ve oberj) ile kampingleri,

Seyahat Acentaları: 14/9/1972 tarihli ve 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu kapsamında Bakanlıktan seyahat acentası belgesi alan işletmeleri,

Terminal İşletmeleri: Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından inşa edilerek sonradan gerçek veya tüzel kişilere kiraya verilmek suretiyle işlettirilen ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından ruhsatlandırılan terminal işletmeleridir.

Turizm Payı Beyannamesi Ne Zaman ve Kimler Tarafından Verilir?

1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca yetki almış olup bağımsız çalışan serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir ve yeminli mali müşavirler bu beyanı vermekle yetkili mecralardır.

Beyanname bildirime süreleri şöyledir;

• Kurumlar vergisi mükellefleri için aylık,
• Diğerleri için üç aylık,

olarak belirlenmiştir.

Üç aylık beyan dönemleri aşağıda belirtilmiştir:

• Birinci dönem; Ocak-Şubat-Mart,
• İkinci dönem; Nisan-Mayıs-Haziran,
• Üçüncü dönem; Temmuz-Ağustos-Eylül,
• Dördüncü dönem; Ekim-Kasım-Aralık’tır.

Turizm payı, 25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununa göre vergi mükellefinin tabi olduğu vergilendirme dönemini takip eden ayın yirmi dördüncü günü sonuna kadar ilgililerin gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine, gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayanlar tarafından ise Gelir İdaresi Başkanlığınca belirlenecek vergi dairesine beyan edilir.

Turizm Payı Beyannamesi Ne Zaman Ödenir?

Beyan edilen ayın yirmi altıncı günü akşamına kadar ödenir. Vergi dairesi tarafından turizm payının beyan, tarh, tahakkuk ve tahsili ile red ve iadesinde; 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır, tahsil edilen turizm payının yüzde beşi, genel bütçe geliri olarak ayrıldıktan sonra kalan kısmı emanet hesabına alınır ve en geç takip eden ayın yirminci günü Ajansın banka hesabına aktarılır.

Ödenen turizm payı, kurumlar vergisi ve gelir vergisi mükellefleri tarafından matraha esas kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınır.

Turizm Payı Beyannamesinde Hazine ve Maliye Bakanlığının Yetkileri Nelerdir?

Hazine ve Maliye Bakanlığı;

• Turizm payına ilişkin beyannamelerin verilme sürelerini, kapsama girenlerin turizm türleri, vergi veya mükellefiyet türleri itibarıyla ayrı ayrı veya birlikte aylık veya üç aylık dönemler hâlinde tespit etmeye,
• Beyannamelerin; şekil, içerik ve eklerini belirlemeye, elektronik ortamda gönderilmesine zorunluluk getirmeye,
• Yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususunda izin vermeye, bu kişileri aracı kılmaya veya zorunlu tutmaya ve uygulamaya, 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu kapsamında kalan meslek mensuplarına onaylatılmasına veya imzalatılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye,
• Turizm payının beyan ve ödeme sürelerini kanuni süresinden itibaren bir ayı geçmeyecek şekilde yeniden belirlemeye,

yetkilidir.

Turizm Beyannamesinde Cezalar Nelerdir?

3 çeşit vergi cezası mevcuttur.

• Usulsüzlük cezası
• Vergi cezası
• Kaçakçılık cezası.

Turizm beyanına ilişkin ne tebliğde ne de kanunda herhangi bir cezaya yer verilmemiştir. Fakat, Turizm beyannamesinin vergiye konu bir olay sonucu ortaya çıktığı göz önüne alınırsa, diğer vergilere uygulanan yukarıda bahsedilen ceza türleri kesilmektedir. Diğer beyanlardan bir farkı olmadığı için, sadece bu beyana ait, bu beyan türüne konu olan bir ceza mevzuatta bulunmamaktadır.

Turizm Payı Beyannamesine İlişkin Örnek Vergi Hesaplaması

İstanbul ili Bakırköy ilçesinde Kültür ve Turizm Bakanlığından 5 yıldızlı otel turizm işletmesi belgesiyle faaliyet gösteren otel ile Manisa ilinde turizm işletmesi belgesi olmaksızın termal konaklama tesisi olarak faaliyet gösteren otelin işletmecisi (A) A.Ş.’nin, Manisa ili Turgutlu ilçesinde, Turgutlu Vergi Dairesinde kurumlar vergisi, katma değer vergisi ve gelir (stopaj) vergisi mükellefiyeti bulunmaktadır.

(A) A.Ş. Temmuz/2020 döneminde İstanbul ilindeki otel işletmeciliği faaliyetinden 1.000.000 TL net satış tutarı ve 100.000 TL kira geliri ile Manisa ilindeki termal otel işletmeciliği faaliyetinden 500.000 TL net satış tutarı ve 100.000 TL kira geliri olmak üzere toplam 1.700.000 TL elde etmiştir.

Bu durumda, (A) A.Ş. Temmuz/2020 dönemine ilişkin olarak vereceği Turizm Payı Beyannamesinde İstanbul ilindeki otel için 1.100.000 TL toplam tutar üzerinden binde yedi buçuk oranında 1.100.000 x 0,0075 = 8.250 TL vergiyi Bakırköy Vergi Dairesine, Manisa ilindeki termal otel için ise 600.000 TL toplam tutar üzerinden binde yedi buçuk oranında hesaplanacak tutara yüzde elli indirim uygulanarak hesaplanan 600.000 x 0,0075 = 4.500 / 2 = 2.250 TL turizm payını 31/08/2020 günü saat 23.59’a kadar Turgutlu Vergi Dairesine elektronik ortamda beyan edecek ve 8.250 + 2.250 = 10.500 TL turizm payını aynı sürede ödeyecektir.